Tasarım bir ürünün tamamının veya bir parçasının çizgi, şekil, renk, biçim, doku, malzemenin esnekliği veya süslemesi gibi insan duyuları ile algılanabilen çeşitli unsur veya özelliklerin oluşturduğu görünümdür.

Bir tasarımın hukuki korunmasının sağlanması için bazı unsurları içermesi gerekir.

A) Yenilik

B) Ayırt edici nitelik

C) Ürün veya ürün parçası

D) İnsan duyuları ile algılanabilen görünüm

 

Tasarım Tescilinin Faydaları

Ürünlerin ambalajları, ambalaj desenleri, kumaş desenleri, konfeksiyon modelleri, mobilya modelleri, makine ve araç tasarımları, araçların yedek parçaları tasarım tesciliyle koruma altına alınabilmektedir.

  • Büyük emekler verilerek ortaya çıkarılan tasarımlar Tescil edilmezse rakipler tarafından kolayca taklit edilebilir.
  • Tasarımlar da tüketicinin ürünü tercihinde marka, kalite, fiyat gibi unsurların yanında ürünü tercih etme sebebidir.
  • Tescilli bir Tasarım başkasına devredilebilir, miras yolu ile intikal edilebilir, haczedilebilir, lisans konusu olabilir, rehin ve teminat olarak gösterilebilir.
  • Yapılan yatırımların, sarf edilen emeğin ve ürüne dönüşen fikrin korunması ancak tescille mümkündür. Dolayısıyla yaptığınız tasarımları tescil ettirerek rakiplerinizin tasarımlarınızı taklit etmesini engelleyebilirsiniz.
  • Tescil tescilli tasarımın taklit edilmesi durumunda; taklit malı üretenlere karşı hukuki ve cezai yollara başvurma imkânı sağlar.

 

Başvuru İçin Gerekli Olan Belgeler.

a) Başvuru dilekçesi,

b) Başvuru ücreti,

c) Tasarımı açıklayan tarifname ve tasarımı konu alacak veya tasarımın uygulanacağı ürünlerin tanıtımı (4 adet),

d) Görsel anlatım (11 adet),

e) Tasarımcının kimliği.

 

Tasarım Tescil Süreci

  • Müracaat (2-3 Gün)
  • TPE’de başvurunun incelenmesi 2 ay (takriben)
  • İlan kararı (Resmi Endüstriyel Tasarımlar Bülteni’nde tasarımın yayınlanması) 6 ay
  • Tescil Belgesi

 

Tasarım Koruma Süresi

Tescil edilen tasarımlar 5 yıl süreyle korunur. Tescil süresi 5’er yıllık süreler ile yenilenmek suretiyle 25 yıla kadar uzatılabilir.

 

Hukuki Haklar ve Cezalar

1.     Tasarımdan doğan haklara vaki tecavüz fiillerinin durdurulması ve önlenmesi,

2.     Tecavüzün giderilmesi ve maddi ve manevi zararın tazmini,

3.     Tecavüz suretiyle üretilen veya ithal edilen ürünlere ve bunların üretiminde kullanılan araçlara el konulması,

4.     Mümkün olduğu taktirde, el konulan ürün ve araçlar üzerinde hak sahibine mülkiyet hakkının tanınması,

5.     Tecavüzün önlenmesine yönelik olarak tedbirlerin alınması,

6.     Tasarımdan doğan haklara tecavüz eden kişi aleyhine verilen mahkeme kararının, masrafları tecavüz eden tarafından karşılanarak, ilgililere tebliğ edilmesi ve kamuya ilan yoluyla duyurulması. İlanın Türkiye’nin en büyük üç gazetesinden birinde yayınlanması talep edilebilir.

 

Ayrıca tasarımlar;

  • Devir edilebilir,
  • Lisansla kullandırılabilir (kiralanabilir),
  • Veraset ile varislere aktarılabilir,
  • Haciz olunabilir ve rehin edilebilirler.